Kỹ thuật Truyền thông Hàng không vũ trụ

Kỹ thuật điện tử viễn thông tập trung vào việc nghiên cứu, thiết kế và tối ưu hóa các linh kiện điện tử, mạch tích hợp cùng hệ thống truyền dẫn thông tin. Điểm khác biệt cốt lõi so với hệ “Công nghệ kỹ thuật” nằm ở tính chất công việc: nếu hệ Công nghệ thiên về vận hành, sửa chữa và lắp đặt thiết bị có sẵn, thì hệ Kỹ thuật đi sâu vào nghiên cứu cơ bản, phát triển thuật toán xử lý tín hiệu và thiết kế phần cứng từ sơ đồ nguyên lý. Sinh viên ngành này không chỉ học cách sử dụng máy móc mà phải hiểu tận gốc cách dòng điện chạy trong vi mạch và cách sóng vô tuyến mang dữ liệu đi xa hàng nghìn kilomet mà không bị nhiễu.

Chương trình đào tạo đòi hỏi tư duy logic cao với các mảng kiến thức nặng về Toán lý thuyết và Vật lý bán dẫn. Bạn sẽ phải vượt qua những môn "khó nuốt" như Xử lý tín hiệu số (DSP), Trường điện từ, Lý thuyết mạch và Thiết kế vi mạch (VLSI). Độ khó của ngành nằm ở tính trừu tượng; bạn không thể nhìn thấy sóng điện từ hay dòng electron bằng mắt thường mà phải tính toán chúng qua các phương trình vi phân phức tạp. Tuy nhiên, khi nắm vững nền tảng, bạn sẽ có khả năng tự tay thiết kế các bo mạch thông minh hoặc xây dựng giao thức truyền tin cho các hệ thống phức tạp như vệ tinh hay mạng 5G/6G.

Quang Huy, 26 tuổi, Kỹ sư Hệ thống Nhúng tại công ty phát triển thiết bị IoT, Hà Nội

Năm 1 và 2, Huy loay hoay với môn Trường điện từ và Xử lý tín hiệu số, hai môn mà anh phải học nhóm suốt mỗi kỳ thi. Bước ngoặt đến năm 3 khi anh gia nhập câu lạc bộ kỹ thuật của trường, bắt đầu tự mày mò lập trình bo mạch Arduino để làm hệ thống tưới cây tự động cho nhà trọ. Đến năm 4, Huy thực tập tại một startup IoT và lần đầu tiên viết firmware chạy trên chip ARM thực tế, từ đó anh hiểu rõ khoảng cách giữa lý thuyết trên giảng đường và phần cứng thực tế. Ra trường, anh vào làm kỹ sư nhúng với lương khởi điểm 13 triệu/tháng. Sau 2 năm tích lũy kinh nghiệm với giao thức MQTT và chuẩn Zigbee, lương của Huy đã lên 22 triệu và anh đang dẫn dắt một nhóm nhỏ phát triển firmware cho dòng cảm biến môi trường xuất khẩu sang Nhật.

Thanh Thảo, 29 tuổi, Kỹ sư Thiết kế Vi mạch tại trung tâm R&D của tập đoàn điện tử, TP.HCM

Từ thời THPT, Thảo đã mê giải các bài toán mạch điện và hay tự hỏi bên trong mỗi chiếc điện thoại có bao nhiêu lớp linh kiện nhỏ đến vậy. Suốt 4 năm đại học, môn mà cô đầu tư nhiều nhất là Thiết kế vi mạch VLSI và Ngôn ngữ mô tả phần cứng VHDL, những buổi chiều thứ Sáu thường cô ở lại phòng lab đến 8 giờ tối để chạy mô phỏng mạch. Ra trường với GPA 3.6, Thảo được nhận thẳng vào bộ phận thiết kế logic của trung tâm R&D với mức lương 18 triệu/tháng. Năm 28 tuổi, sau khi hoàn thành khóa học nội bộ về quy trình thiết kế ASIC, cô được thăng lên kỹ sư thiết kế cấp cao và bắt đầu chủ trì các buổi design review cho chip mới. Mỗi sáng làm việc của Thảo thường bắt đầu bằng việc phân tích báo cáo mô phỏng từ đêm hôm trước, tìm từng điểm tiêu thụ điện bất thường trong sơ đồ mạch.

1. Tìm trên YouTube video "How does WiFi actually work?" hoặc "How 5G works explained" và xem ít nhất một video dài hơn 10 phút. Nếu bạn thấy hứng thú với cách sóng vô tuyến mang dữ liệu từ điểm này sang điểm khác thay vì buồn ngủ, đây là tín hiệu tốt.
2. Mua hoặc mượn một bộ kit Arduino Starter Kit (hoặc xem tutorial trên YouTube) và thử làm một mạch LED nhấp nháy theo nhịp, bài này kiểm tra xem bạn có kiên nhẫn đọc sơ đồ mạch và debug từng bước khi mạch không chạy đúng hay không.
3. Giải thử vài bài tập Vật lý lớp 12 về sóng điện từ và mạch dao động trong sách giáo khoa. Nếu bạn làm được và thấy phần sóng điện từ thú vị hơn các phần khác, nền tảng tư duy của bạn đang phù hợp với ngành.
4. Tìm hiểu chip bán dẫn là gì và được làm ra như thế nào bằng cách đọc một bài tổng quan hoặc xem video về quy trình sản xuất chip. Nếu sau đó bạn tự hỏi "làm thế nào để thiết kế được cái này?" thay vì "thú vị nhưng không liên quan đến mình", hướng IC Design rất đáng để xem xét.