Hệ thống thông tin

Hãy tưởng tượng một doanh nghiệp là một cỗ máy khổng lồ, thì người làm Hệ thống thông tin chính là người thiết kế sơ đồ để các bộ phận như kho bãi, kế toán và bán hàng có thể “nói chuyện” và truyền dữ liệu cho nhau một cách trơn tru nhất. Thay vì chỉ ngồi một chỗ viết code thuần túy, công việc của bạn là dùng công nghệ để giải quyết các bài toán vận hành thực tế của con người. Thực chất, ngành này là làm “kiến trúc sư” kết nối giữa thế giới phần mềm khô khan và nhu cầu kinh doanh thực tế của đời thường.

Sinh viên sẽ tập trung vào 4 nhóm kiến thức chính. Ngành này không đòi hỏi bạn phải là một "siêu nhân" giải Toán hay Lý cực đỉnh như ngành Khoa học máy tính, nhưng lại rất thử thách khả năng tư duy logic kết hợp với kỹ năng quan sát thực tế. Nó là sự pha trộn giữa 60% tư duy kỹ thuật và 40% khả năng thấu hiểu tâm lý, quy trình làm việc của con người.

Linh, Business Analyst tại công ty phần mềm

Linh học Hệ thống thông tin vì thấy mình hợp với cả hai thứ: công nghệ lẫn con người. Hồi đại học, môn Phân tích thiết kế hệ thống là môn Linh thích nhất, không phải vì dễ, mà vì nó buộc mình phải nghĩ như người dùng thực sự. Ra trường, Linh bắt đầu ở vị trí BA junior, công việc chủ yếu là ngồi nghe khách hàng kể vấn đề rồi chuyển thành tài liệu đặc tả cho đội dev hiểu. Ban đầu khó nhất không phải phần kỹ thuật mà là phần "phiên dịch", cùng một vấn đề nhưng cách diễn đạt với sếp tài chính khác hoàn toàn với cách nói với lập trình viên. Dần dần Linh học được rằng kỹ năng đó mới là lợi thế cạnh tranh thật sự của mình. Bây giờ Linh thường dẫn các buổi workshop thu thập yêu cầu với khách hàng, và thấy đây là phần thú vị nhất trong ngày.

Quân, Database Administrator tại ngân hàng

Quân chọn ngành này vì thích sự chính xác, anh không thích những thứ mơ hồ, và dữ liệu thì ít phù hợp với sự mơ hồ. Sau khi ra trường, Quân vào làm tại bộ phận vận hành hệ thống của một ngân hàng. Công việc hằng ngày là đảm bảo cơ sở dữ liệu chạy ổn định, không mất dữ liệu, sao lưu đúng lịch và phân quyền truy cập chặt chẽ. Áp lực lớn nhất là những lần hệ thống có sự cố vào giờ cao điểm, toàn bộ giao dịch phụ thuộc vào tốc độ xử lý của Quân. Nhưng chính những lúc đó Quân thấy công việc mình có ý nghĩa thật sự: sau khi khắc phục xong, mấy nghìn giao dịch tắc nghẽn lại chạy thông suốt. Quân nói điều anh không ngờ nhất khi vào nghề là mình phải viết tài liệu và họp nhiều hơn tưởng, nhưng giờ đã quen và hiểu tại sao nó cần thiết.

1. Lấy một quy trình quen thuộc (ví dụ: đặt món ăn online) và vẽ sơ đồ mô tả toàn bộ luồng dữ liệu từ lúc bạn bấm "đặt hàng" đến khi shipper nhận đơn, nếu bạn thấy việc này thú vị thay vì nhàm chán, đây là dấu hiệu tốt.
2. Thử giải thích cho bố/mẹ hoặc một người không rành công nghệ hiểu tại sao một ứng dụng quen thuộc lại hoạt động được, nếu bạn kiên nhẫn và tìm được cách giải thích đơn giản, bạn có tố chất "phiên dịch" của ngành.
3. Mở một bảng tính Excel hoặc Google Sheets, thử thiết kế một bảng theo dõi chi tiêu cá nhân với các cột, công thức liên kết và bộ lọc, quan sát xem bạn có bị cuốn vào việc làm cho nó "đúng cấu trúc" không.
4. Tìm đọc một case study về dự án triển khai phần mềm ERP tại một doanh nghiệp (có thể tìm trên Google Scholar hoặc các trang CNTT tiếng Việt) và xem bạn có muốn đọc tiếp hay bỏ ngang sau vài đoạn.